Štefica Vidačić

                      Karveel  

                                                                                                                 Kroatië

 * Dat Kroatië 1185 eilanden heeft....

 * Dat de kustlijn 1778 km lang is...

 * Wist U dat klapa misschien wel de meest populaire muziekvorm van Kroatië is. Het is a capella zang en het wordt gezongen door groepen van

    5, 7 of 9 personen soms met begeleiding van een beetje muziek. Het zijn meestal oudere liedjes die heel gevoelig liggen bij de Kroaten.

    De teksten gaan over het harde leven op zee of liefdespijn, eigenlijk zijn het levensliedjes. Gewoonlijk dragen de zangers de traditionele klederdracht en iedere stad 

    heeft  wel zijn eigen klapa groep. Jaarlijks zijn er grote klapa festivals in Kroatië waar duizenden mensen opafkomen.  

 * Dat de Kroatische munt "kuna" marter betekend. En dat "lipa" linde betekend.

 * Dat de muur van Ston de tweede langste ter wereld is? Hij was ooit meer dan zes kilometer lang en is na de Chinese muur de langste ter wereld.

    Als men de totale lengte van de muur met de gemiddelde dikte (3,5 m) en hoogte (15 m) vermenigvuldigd, geeft dit een totaal van 101 850 kubieke meter.

    Deel dit door het gemiddelde gewicht van een steen, komt men op een totaal van 7 miljoen stenen in de muur, de forten niet meegerekend!

    Het is daarom niet verwonderlijk dat de bouw meer dan 400 jaar geduurd heeft.   

 * Dat het witte huis in Washington gebouwd werd met de witte steen van Brač. En dat specialisten zeggen dat men deze steen kan herkennen door te eraan te likken,

    zo zacht is deze.

 * Dat er in Kuterevo een weeshuis voor kleine beren is? Dit is in het Velebit gebergte.

 * Dat in de gevel van de vuurtoren van Veliki Rat op Dugi Otok 100.000 eierdooiers verwerkt zijn.

 * Dat op de gevel van de kapel van Trogir 150  figuren van mensen zijn uitgebeeld.

 * Dat de oudste gemeentelijke schouwburg van Europa in 1612 in Hvar gebouwd is.  

 * Dat het officiële begin van het naturisme op eiland Rab in het jaar 1936 is geweest, waar de Engelse koning Eduard van de plaatselijke autoriteiten de toestemming

    heeft gekregen om naakt te baden in de baai Kandarola.

 * Dat de beeldhouwer Sveti Marin, geboren op het eiland Rab, nadat hij verhuisd is naar het schiereiland van Italië, in het jaar 301 de Republiek San Marino

   gesticht heeft.

 * Dat door Senj de 45ste breedtegraad ‘Zonnewijzer’ loopt.

 * Dat de biografie van de Kroatische president Franjo Tudjman door Hrvoje Sosic 'slechts' 12 kilogram weegt, telt 3604 pagina's en is het dikste boek dat in

   de winkel te krijgen is.

 * Dat de Duitse ambassade de eerste officiele was die geopend is onder de Republiek Kroatië in 1992.

 * Dat de brug van het eiland Krk (Titov most) lange tijd de langste overspanning ter wereld had met een lengte van 390 m maar eigenlijk  416 meter  dat gedeeltelijk

    in het water ligt.

    De brug is ontworpen door Ilija Stojadinović in samenwerking met Vukan Njagulj en Bojan Možina. Ze is gebouwd door Mostogradnja Belgrade en Hidroelektra Zagreb

    tussen 1976 en 1980.

 * Dat de dichter Antun Mihanović het gedicht  "Horvatska domovina“ geschreven heeft in 1835 en dat dit   het nationale volkslied geworden is onder de naam "Lijepa  

    naša domovina“, (Ons mooi thuisland).

 * Wist u dat het eerste geweer voor onderwatervissen al in het begin van de 20e eeuw naar Kroatië gebracht werd, en dat het eerste wereldkampioenschap in 

    onderwatervissen in Mali Lošinj al in 1957 gehouden werd?

 * Dat er heden nog duizenden Kroaten zijn die de website van Tito bezoeken? www.titoville.com 

 * Naar schatting 32 % vrouwen en 34 % mannen roken in Kroatië? En dat er vanaf 27 oktober 2008 niet meer mag gerookt worden op cafe of restaurant. De boete 

    bedraagt 1000 kuna en is direct te betalen.

                                                                                                                     Natuur           

 * Dat er acht nationale parken zijn in Kroatië.

 * Dat het nationale park Plitvice een oppervlakte heeft van 296 km², en het hoogste punt de Cigelj is met 1252 m. hoogte.

    http://www.np-plitvicka-jezera.hr/

 * Dat in Kroatië een verdwijngat gevonden is dat 516 meter verticaal de diepte ingaat. Dit is een typisch karstfenomeen. De totale diepte zou 1392 meter bedragen,   

    daarmee zou het op 7 na diepste verdwijngat ter wereld zijn.

 * Dat de oppervlakte van de nationale parken in Kroatie 4046 km² is en dat 71 km² zee is?

 * Dat de toale oppervlakte van de zee 31.000 km² bedraagd.

 * Dat het diepste punt in de Adriatische zee 1300 meter bedraagt?

 * Dat het ondiepste gedeelte van de Adriatische zee in Istrië is en dat de diepte nooit onder de 50 meter komt?

 * Dat de grens een totale lengte van 5790 km heeft....Dit is met de eilanden inbegrepen!

 * Dat dit de afstand van Brussel naar Johannesburg is....

 * Dat de langste rivier van Kroatië de Sava is met een lengte van 562 km. Vervolgens komt de Drava 305 km, de Kupa 296 km en als laatste de Donau 188 km.

 * Dat in de bergketens  Dinara met 1831 m, Biokovo 1762 m, Velebit 1757 m de hoogste bergtoppen liggen.

                                                                                                        Uitvindingen

 * Dat Slavoljub Penkala de uitvinder van de vulpen is en dat hij ook de maker was van het eerste Kroatische vliegtuig...

    Bron: http://www.pw-akkerman.nl/Diversen/Boeken/Penkala/Penkala_alles.htm

 * Dat de parachute uitgevonden is door  Faust Vrancic. Deze werd ten onrechte toegeschreven aan Da Vinci, maar die heeft nooit een exemplaar getest.

    Faust Vrancic heeft zelf zijn parachute getest door er in Venetië van een toren mee te springen.

 * Wist u dat Kroatië het thuisland van de stropdas is? Vanaf de 17de eeuw dienden Kroatische soldaten in vele  Europese legers. In 17^de eeuw, tijdens koning Louis XIII,

     was er in het Franse leger een cavalerie eenheid die geheel uit Kroatische soldaten bestond, genoemd de Koninklijke Carvaten.

    De eenheid bestond van 1664-1789. De Kroatische soldaten gaven de wereld iets wat vandaag nog steeds absoluut in mode is: de stropdas, door de Fransen de

    "la cravate" genoemd, door Duitsers "die Krawatte". De uitdrukking komt van de naam Kroaat. Er werd voor het eerst vermelding van gedaan in 1651.

    De das is er gekomen omdat de Kroatische vrouwen hun concurrentes wilden verwittigen dat deze man getrouwd en van hen was.

    Bron: http://www.kroatie-info.nl/opce/kroaten.htm

 * Dat de scheepsschroef in zijn huidige vorm door de Kroaat van Tsjechische oorsprong Yosip Ressel is uitgevonden. Hij was geen zeeman maar een houtvester uit 

    Motovun.

 * Dat de zeppelin een uitvinding is van de Kroaat David Schwarz en dat Zeppelin het ontwerp opgekocht heeft en verbeterde.

 * Dat Nikola Tesla de uitvinder is van de wisselstroom en dat hij ook de uitvinder van de radiogolven is? Na bestudering van de octrooiaanvragen is hij en niet

    Marconi als uitvinder erkent.

    http://www.veron.nl/amrad/history/tesla/main.htm

                                                                                                              Istrië    

 * Dat in Istrië, de kleinste stad ter wereld ligt? Hum, ligt 14 km ten zuidoosten van Buzet en is het centrum van het Oudslavische glagolitisch schrift.

 *  Dat er jaarlijks in Hum een burgemeester gekozen wordt en dit gebeurt door middel van een kerfstok. De kandidaat die de meeste streepjes op zijn kerfstok

     heeft is de nieuwe burgemeester.

     Vandaar ook de uitdrukking "iets op zijn kerfstok hebben".   

 * Dat Istrië haar eigen scheve toren heeft. Het is de 22 m hoge klokkentoren in Završje met een afwijking van 40 cm.

 * Dat de route Umag - Pula - Rijeka en zo verder langs de Magistrale tot de grens met Montenegro ongeveer 700 km. lang is.

 * Dat het Carnaval van Rijeka een van de drie meest bijzondere carnavals van Europa is.

 * Dat de Riviera van Opatija, naast de Cote d’Azur , de voornaamste vakantiebestemming van de Habsburgse elite was, zodat het nog steeds de

    titel van het Adriatische Nice draagt.

                                                                                                                      Zagreb

* Dat de naam Zagreb voor het eerste in schriftelijke bronnen vermeld is in 1134. Het document is ondertekend door Aartsbisschop Felician waarmee hij de stichting van

   het bisdom Zagreb bevestigd. 

* Dat Zagreb sinds de 16de eeuw de hoofdstad van Kroatië is? Vanaf dat moment begon ook de samenwerking tussen Gradec en Kaptol, de twee heuvels waarop Zagreb

    ontstaan is. En de eerste burgemeester Janko Kamauf was.

 * Dat Gradec, het latere Zagreb in 1242 de "Zlatna bula" kreeg van koning Bela IV? Zo verkreeg het ook stadsrechten.

 * Dat het wapenschild van Zagreb ontworpen is door Ivan Bojnić in 1897.

 * Dat de torens van de kathedraal van Zagreb niet dezelfde hoogte hebben? De één is 103 en de ander 105 meter hoog, maar het is wel het hoogste gebouw van Kroatië.

 * Dat de eerste miss verkiezing heeft plaatsgevonden in Zagreb in hotel Esplanade in 1926, en dat Štefica Vidačić de winnares  was? Maar dat zij reeds in 1920 miss

    Europa was?

 * Dat de eerste auto's in het straatbeeld van Zagreb verschenen zijn in 1901. Het was Ferdinand Budicki die er de eerste keer met zijn auto rondtoerde.

 * Dat het kanon op de Lotrščak toren in Zagreb dagelijks stipt om 12 uur afgevuurd wordt? En dat dit kanon afkomstig is van het schip van kapitein Nelson? En dat dit  

    kanon 100 forints gekost heeft?

 * Dat het moest dienen om de klokkenluiders het juiste uur aan te geven om de klok te luiden?  

 * Dat het de eerste keer gebruikt is op 1 januari 1877, en dat het nu nog altijd stipt om 12u00 afgeschoten wordt!

 * Dat de Kroatische sportfederatie in Zagreb gesticht is in 1909?

 * De eerste paardentram in Zagreb reed in 1892?

 * Dat de versterkte stad boven Zagreb in het Medvednica gebergte in de 13de eeuw gebouwd werd? De naam Medvedgrad betekend "Berenstad". Het heeft 107 

    verschillende eigenaars gehad.

 * Dat in Medvedgrad de "Eeuwige vlam" brand ter herinnering aan de gesneuvelden voor het vaderland?

 * Dat de belangrijkste Kroatische archieven bewaard worden in kasteel  Januševec.

 * Dat het eerste hospitaal in Zagreb geopend is in 1804, het stond bekend als "Zagrebačka" hospitaal. Het bevond zich op het Ban Jelačić plein.

                                 Dubrovnik                                                                       

 * Dat zich in het klooster van de broeders franciscanen in Dubrovnik één van de oudste apotheken van Europa bevindt?  En dat deze nog altijd in werking is.

 * Dat de Republiek Dubrovnik in 1776 de eerste staat was die de onafhankelijkheid van Amerika erkende.

 * Dat de Republiek Dubrovnik bestond  van 1205 tot 1797, en dat zij een stuk aan de kust verkocht hebben aan de Turken (1718) omdat ze hen liever als vriend hadden

    dan de Venetianen? Dit stuk is Neum.

 * Dat in 1433 Dubrovnik in Bazel de “Privilegium navigationis ad partes orientis” kreeg? Hierdoor konden zij handel drijven met o.a  Belgie,

    Nederland en Engeland.

 * Dat Dubrovnik de oudste verzekeringswet van Europa heeft, uit 1395, drie eeuwen ouder dan de verzekeringswet van Lloyd’s die begin 17e eeuw aangenomen is.

 * Dat een karveel (scheepstype) een bemanning had van 140 matrozen, 1 dokter, 1 schrijver, 1 smid. Verder nog varkens, kippen en konijnen.

    Op het midschip bevond zich een waterreservoir en daar rond een kleine tuin.  

 * Dat op de Minčeta toren in Dubrovnik het grootste kanon stond. Een 60 ponder met een gewicht van 7 ton? En dat het zo mooi versierd was dat de soldaten van 

    Napoleon het “La Belle Dame” noemden.

 * Dat er één "moderne" uitvoering is van de Heilige Blasius? Zij is van de hand van Ivan Mestrovic, de bekende beeldhouwer, en is te zien

    aan de binnenkant van de Pile poort. 

 * Dat de nobelen in Dubrovnik reeds ijsgekoelde dranken hadden in de zomer? Dit is lang een raadsel geweest hoe dit kon. Het ijs kwam van de berg

    Snježnica boven Konavle. Daar werd het tijdens de winter gemaakt en in grotten en putten bewaard. Ook werd er handel gedreven met de

    Morlacin  een stam uit Herzegovina, zij maakten diepe putten om het ijs te stockeren en vervoerden het tot aan de grens met Dubrovnik.

 * Dat vanwege de angst voor besmettelijke ziektes de handelaars in de middeleeuwen het geld eerst in kokende azijn staken om het zo kiemvrij te maken.

                                                                                                                                Zadar

 * Dat de filmregisseur Alfred Hitchcock (1899 – 1980) tijdens zijn verblijf in Zadar gezegd heeft dat de zonsondergangen in Zadar de mooiste ter wereld zijn.

 * Dat de stad Zadar het eerste zeeorgel ter wereld heeft dat uitsluitend bespeeld wordt en haar geluiden voortbrengt, door de wind en door de golven van de zee

                                                                                                                                   Split

 * Dat de supportersclub van Hajduk Split de eerste officiële club in Europa is gesticht op 28-10-1950 en de naam Hajduk Torcida is.

 * Dat Hajduk eigenlijk vrijbuiter of piraat betekend.

 * Dat volgens de legende de Romeinse keizer Diocletianus ooit in België geweest is.

    Lees de legende

 * Dat hij de zoon was van een Illyrische vrijgekochte slaaf en zich opgewerkt heeft tot keizer van het Romeinse Rijk.

 * Dat hij de enige Romeinse keizer was die zijn keizerschap vrijwillig opgaf. 

 * Dat het paleis van Diocletianus het oudste bouwwerk is dat nog steeds bewoond wordt. Het werd gebouwd tussen 295 en 305 na Christus.

 * Dat de keizer een vervolger was van het Christendom.

 * Dat zijn mausoleum nu de kathedraal is.

                                                                          Vlaams maar Kroaats!  

 * In de 16^de en begin 17^de  eeuw had men in het Antwerpse heel wat te leiden van pest en doortrekkende legers die elkaar in de oorlog tussen de protestanten en 

    katholieken bestreden. Zo ontstond in 1625 de Lilse Krawatenhistorie. Enkele Lilse boeren vermoordden toen een Kroatische jonker en zijn soldaten in

    de moerassen van de Lilse Zegge. Sindsdien dragen de Lillenaars de spotnaam "Krawaten".

    Lees de legende "De Lilse Krawaten"

 * Dat "krawaat" in onze Vlaamse taal deugniet, kwajongen betekent? En dat het een verbastering is van Krowaat, Kroaat?

 * Dat een ander verhaal zegt dat de Kroatische roversbendes tijdens de tachtigjarige oorlog van 1568 tot 1648 deze benaming gekregen hebben van de Antwerpenaars.